KY SU XD CAO HUU HAN

                              CAO HỮU HÂN

KY SU XAY DUNG DAN DUNG VA CONG NGHIEP

CAO HUU HAN

BẢNG VÀNG THÀNH TÍCH HỌC TẬP

VỚI RẤT NHIỀU BẢN DANH DỰ VÀ

PHẦN THƯỞNG DANH DỰ 

 

 

TỔ TIÊN BÊN NỘI :

 

Tuần Phủ Cao Hữu Dực

Tuần Phủ Cao Hữu Sung 

 

1. Vị trí con đường:

Điểm đầu: Tỉnh lộ 6 (Km0+250)

Điểm cuối: Giáp với đường số 10

2. Tiểu sử nhân vật lịch sử gắn liền với con đường: Ông sinh năm 1799, mất năm 1858;  còn có tên là Cao Hữu Bằng, người làng Thế Chí Đông,Xã Điền Hải huyện Phong Điền.,TT-Huế.

Thi đỗ cử nhân năm 1825. Năm sau làm Hành tẩu phòng văn thư. Năm 1833, làm Án sát Hà Tĩnh, rồi Thự bố chính. Năm 1837, được chọn làm Thị lang Bộ Binh, sung Hiệp tán ở Trấn Tây. Từng dâng sớ điều trần các việc trị an nơi đây. Năm 1840, tình hình biến động, ông bị gián làm Viên ngoại lang Bộ Binh, vẫn giữ công việc Hiệp tán. Năm 1841, quân triều đình rút khỏi Trấn Tây, ông về làm Bố chánh An Giang, rồi bị truy lỗi, giáng xuống Tư vụ nhưng lãnh Án sát An Giang. Năm 1843, đổi về Gia Định rồi thăng Thự Tuyên phủ sư Tây Ninh. Ông đã chiêu dụ người dân Khmer an cư, lập ấp, cấp cho họ trâu bò, nông cụ để giữ vững biên cương. Năm 1845, được về kinh thăng hàm thị lang BộBinh, làm Thự tuần phủ An Giang, rồi Tuần phủ Hà tiên. Năm 1852, thăng Thự Tổng đốc An Hà, đóng góp nhiều công sức trong việc chiêu dụ nhân dân yên ổn làm ăn, trồng trọt. Năm 1859, ông lâm bệnh và mất. Được truy tặng Hiệp biện đại học sĩ, sai đưa quan tài về quê và cử quan đến tế.

TỔ TIÊN BÊN NGOẠI 

 SỰ TÍCH NHÀ THỜ PHÒNG LẠNG GIANG QUẬN CÔNG 

(Tọa lạc tại số 20 Nguyễn Tuân – Thành phố Huế)

Nguyên văn bằng chữ Hán của cố Tổng Đốc Đại nhân Tôn Thất Đạm ghi lại sự tích nhà thờ, có khắc bằng bảng gỗ tại bên tả từ đường .Đây là bản dịch nghĩa... >>> 

(Tá Vận Tôn Thần Tôn Nhơn Phủ, Tả Tôn Chánh-Đặc Tấn Tráng Cõ Đại Tướng quân-

Tiền Quân Đô Thống Phủ Chưởng Phủ Sự- Túc Võ

Lạng Giang Quận Công Tôn Thất Hội

bài vị)

 TÔN THẤT HỘI lúc đầu ở Nam Kỳ với vua Thế Tổ, sau qua Xiêm. Sau đó đánh thắng quân Tây sơn ở Gia Định. Tổng chỉ huy kinh thành Diên Khánh, tỏ rỏ thiên tài quân sự và đã đánh thắng trong trận Thị Nại.  Ngài có nhiều chiến công trong nhiều trận đánh và được phong chức:

 “ KHÂM SAI, BÌNH TÂY ĐẠI TƯỚNG QUÂN, QUẬN CÔNG ” ( Biệt phái của vua, Tổng chỉ huy lực lượng dẹp loạn chống Tây Sơn. Tước bậc nhì ).  Ngài qua đời vào lúc 42 tuổi

 Niên hiệu Gia Long năm thứ 6, ( 1807) quyết định tất cả bầy tôi theo vua sang Băng Cốc có một cấp riêng trong Miếu Công Thần. Ngài Tôn Thất Hội có bài vị đứng đầu trong hạng đó. Vào đến niên hiệu Minh Mạng thứ 5 (1824), BÀI VỊ Ngài được đưa vào Thế Miếu, rồi đến niên hiệu thứ 12 ( 1831) ngài được truy tặng: 

 “ Trung quân. Tá Vận Tôn Thần Tôn Nhơn Phủ Tả Tôn Chánh. Đặt Tấn Tráng Võ Đại Tướng Quân. Tiền quân Đô thống Phủ chưởng phủ sự. Lạng Giang Quận Công ”  ( Trung quân. Có họ với vua. Chủ tịch Bộ Hoàng Tộc.Nguyên Soái quân Tiền Vệ. Tổng Tham nưu trưởng. Tước vị : Lạng Giang Quận Công

 NGÀI TÔN THẤT HIỆP

 ( Dịch : Quân nghịch ( chỉ quân VN) trước bị ép ra khỏi hai chổ đô hội ấy, nhưng họ không đi xa bao nhiêu. Một phần rút vô các đồn Thuận Kiều, ở đó có tướng Tôn Thất Hiệp dẫn chừng 1000 quân xông tới trước để đóng quân tại làng Chí Hòa, cách Sài Gòn chừng 5km và cách Chợ Lớn chừng 4km. Quan chỉ huy này lệnh xây tại đó một cái đồn ở xa đường một ít ( Đồn Tiền), ta cái mà về sau ta gọi là “ cựu đồn Chí Hòa”; hai đồn khác ( Đồn Hữu với Đồn Tả ) ở hai bên cách chừng bốn trăm thước. Ông Tôn Thất Hiệp ở đó yên được hơn một năm )

 (Dịch: Trước ta có nói quân nghịch ( quân VN) rút lui vài ngàn thước và lập đồn lũy chắc chắn mà ở tại Chí Hòa. Trong mấy ngày đầu, tháng tư năm 1860, ông Tôn Thất Hiệp phải binh giao lân đến đánh tại đó và lấy Đồn Hữu đi, song không tiến tới được, vì mắc nhiều đồ cuộc cản trở  tập trung chung quanh mấy đồn khác. Chiều tối quân phải rút về, bỏ lại trong Đòn Tiền sáu người lính thủy tử trận. Quân An Nam không thể chôn thây họ.

 

 

      Cũng ông Tôn Thất Hiệp này lệnh tấn công vào chùa Clochetons ( Kiểng Phước tự ) trong tháng sáu  ( năm 1860) ( sẽ nói sau). Khi người thất trận rồi thì quan Kinh lược Nguyễn Tri Phương mới đến mà quản đốc việc binh.) 

  ( Dịch : Nhưng sau khi thất trận ở Tourane, thì những toán quân Pháp, bằng đường biển, đã chạy trở lại Nam Kỳ, và tấn công đồn Phú Thọ ( Gia Định) mà Tôn Thất Hạp ( tức Hiệp, ghi chú của TTT ) vừa mới xây dựng- Phạm Tịnh, chỉ huy đồn, bị thương nặng, phải rút vào bên trong với các toán quân của ông. Tôn Thất Hạp tiến tới trước quân Pháp và phóng cho họ một trận đánh đẫm máu, trong lúc chiến trận đang xãy ra thì người ta đã đếm được vô số người tử trận trong cả hai chiến dịch. Các toán quân Pháp vẫn giữ đường biển để lui quân, ít ra là sau khi đã phóng hỏa đốt hét các đồn của lính An Nam. )

 

 

Recent Videos

12 views - 0 comments
14 views - 0 comments
13 views - 0 comments
14 views - 0 comments